Hướng dẫn người chơi

Trò chơi này để làm gì, và chơi thế nào?

Mục đích của trò chơi

Bạn đóng vai CEO một doanh nghiệp sản xuất doanh thu 300 tỷ trong một năm. Trong năm đó bạn gặp những tình huống mà chủ doanh nghiệp nào cũng từng gặp: khách hàng lớn đòi giảm giá, chi phí đầu vào tăng đột ngột.

Trò chơi giúp bạn tập một thói quen: nhìn quyết định qua giá trị doanh nghiệp, không chỉ qua doanh thu. Một đơn hàng làm doanh thu tăng vẫn có thể khiến doanh nghiệp mất giá. Một lời hứa của khách hàng chỉ có giá trị khi nằm trong hợp đồng.

Không có đáp án đúng tuyệt đối. Nhưng có cách làm tốt hơn, và trò chơi sẽ cho bạn thấy cái giá của từng lựa chọn trước khi bạn phải trả giá ngoài đời thật.

Cách chơi: 4 bước, khoảng 5 phút

1
Xem doanh nghiệp của bạn. Doanh thu, lợi nhuận, tiền mặt, nợ vay và mức độ phụ thuộc vào khách hàng lớn nhất.
2
Quyết định quý 1. Khách hàng A đòi giảm giá để đổi lấy sản lượng lớn hơn. Bạn có 3 phương án. Bấm “Ý kiến 4 giám đốc” để nghe Giám đốc Tài chính, Vận hành, Kinh doanh và Rủi ro phản biện bằng số liệu, rồi chọn và bấm Chốt quyết định.
3
Biến cố quý 2. Giá nguyên vật liệu tăng bất ngờ. Bạn có 60 giây để chọn cách phản ứng. Hết giờ mà chưa chọn, doanh nghiệp sẽ mặc định gánh toàn bộ chi phí, giống như ngoài đời khi không ai ra quyết định.
4
Kết quả cuối năm. Bạn biết điều gì thực sự xảy ra với khách hàng A ở quý 3, doanh nghiệp được định giá bao nhiêu, vì sao bị trừ điểm, và kết quả của bạn đứng ở đâu so với cách chơi tốt nhất.

Cách tính điểm: giá trị mỗi cổ phần

Cuối năm, doanh nghiệp được định giá như khi nhà đầu tư muốn mua lại. Điểm của bạn là giá trị mỗi cổ phần, tính bằng đồng.

Giá trị cổ phần = (Lợi nhuận sau thuế × P/E + Tiền mặt dư) ÷ 10 triệu cổ phần

P/E là số lần lợi nhuận nhà đầu tư sẵn sàng trả. Mức chuẩn là 8 lần. Doanh nghiệp bị trừ P/E khi rủi ro tăng lên, ví dụ:

Phụ thuộc quá nhiều vào một khách hàng
Nhà máy chạy vượt công suất an toàn
Phụ thuộc quá nhiều vào một nhà cung cấp
Vay nợ quá cao so với khả năng tạo tiền
Kinh doanh thua lỗ

Vì vậy lãi nhiều chưa chắc thắng. Doanh nghiệp lãi ít hơn nhưng ít rủi ro hơn có thể được định giá cao hơn.

Thuật ngữ trong trò chơi

EBITDA: Lợi nhuận trước lãi vay, thuế và khấu hao. Cho biết hoạt động kinh doanh tạo ra bao nhiêu tiền.
LNST: Lợi nhuận sau thuế, phần thực sự thuộc về cổ đông.
P/E: Giá trị doanh nghiệp bằng bao nhiêu lần lợi nhuận một năm.
Công suất: Nhà máy đang chạy bao nhiêu phần trăm năng lực. Trên 100% nghĩa là phải tăng ca, phế phẩm tăng, không còn dư địa khi máy hỏng.
Tỷ trọng khách hàng: Phần doanh thu đến từ một khách hàng. Càng cao, doanh nghiệp càng dễ bị khách đó ép giá.
Cam kết sản lượng: Điều khoản hợp đồng buộc khách mua đủ số lượng đã hứa (take-or-pay).
Tiền mặt dư: Tiền mặt vượt mức tối thiểu 10 tỷ cần để vận hành.

Hỏi đáp

Tôi có cần nhập dữ liệu doanh nghiệp thật không?

Không. Doanh nghiệp trong trò chơi là giả lập, dựa trên đặc điểm của một doanh nghiệp sản xuất điển hình tại Việt Nam.

Các con số có chính xác không?

Mọi con số do một engine tài chính tính theo công thức cố định, cùng lựa chọn sẽ luôn cho cùng kết quả. Đây là mô hình rút gọn để học cách ra quyết định, không phải dự báo cho doanh nghiệp cụ thể.

Ý kiến các giám đốc có phải AI tự bịa ra không?

Không. Mỗi ý kiến được kích hoạt bởi chính các con số của phương án bạn đang xem, ví dụ công suất vượt ngưỡng thì Giám đốc Vận hành lên tiếng.

Tôi chơi lại được không?

Được. Có 9 tổ hợp lựa chọn. Chơi lại với lựa chọn khác là cách nhanh nhất để thấy quyết định nào thực sự tạo ra giá trị.

Doanh nghiệp tôi muốn chơi theo đội thì sao?

Savafinlab tổ chức workshop thi đấu giữa các đội (Gạch, Đá, Cát, Xi), có điều phối viên và buổi phân tích sau trận. Đăng ký nhận thông tin.

Bắt đầu chơi Về trang chủ